spoorwegen en spoorweg-erfgoed

Een nummer van de jaargang 2014, bundelt een aantal artikels over spoorwegen en spoorwegerfgoed  .
Het is nog steeds los verkrijgbaar !

  • Marc BUSIO: Treinen tussen Nederland en België: het heeft nooit willen sporen
    Eind vorig jaar kwam het na meer dan tien jaar gebakkelei tussen Nederland en België toch nog tot een overeenkomst omtrent het treinverkeer over de hogesnelheidslijn. Enkele maanden later betekende de buitendiensstelling van de Fyra alweer het voorlopige einde van mooie plannen. Het dossier 'IJzeren Rijn', de goederenspoorlijn van Antwerpen naar Duitsland over Nederlands grondgebied, kent een nog veel langere geschiedenis zonder dat een bevredigende oplossing in zicht is.
    De spoorverbindingen tussen beide landen kwamen altijd maar moeizaam tot stand en als ze er eenmaal lagen leden ze vaak een kwijnend bestaan. In dit artikel wordt gepoogd om de ups en de downs van anderhalve eeuw grensoverschrijdend treinverkeer nader in kaart te brengen. Daarbij wordt de geschiedenis van acht spoorlijnen kort belicht, inclusief het erfgoed dat herinnert aan jaren voorspoedf, maar vooral neergang.
     
  • Birgit GRIETEN, Patrick VIAENE & Michael DE BOUW: De douane-overlaadloods in Essen: sporen naar toegankelijkheid
    Deze douane-overlaadloods is gelegen in Essen langs de spoorlijk 12 Antwerpen-Roosendaal. Deze lijn liep vroeger verder tot Rotterdam en werd aangelegd door de in 1852 opgerichte 'Société Anonyme des chemins de fer d'Anvers à Rotterdam', een intiatief van de Brusselse grootindustrieel Louis Gihoul. De loods heeft grote architectuurhistorische en industrieel-archeologische waarden en een bijzondere betekenis voor de geschiedenis en ontwikkeling van de spoorwegarchitectuur en de grensarchitectuur in België. Ze heeft in grote mate bijgedragen tot de gedaanteverwisseling van het grensdorp Essen.
    Ondanks de grote waarden raakte de loods vanaf 1975 steeds meer in verval. De huidige staat van het gebouw is problematisch. Het artikel is een neerslag van een meesterproef aan de opleiding 'Monumenten- en Landschapszorg' aan de Artesis Hogeschool / Universiteit Antwerpen, waarbij nagegaan werd op welke wijze dit waardevol stukje industrieel erfgoed opnieuw kan worden herbruikt, herbeleefd en geherwaardeerd.
     
  • Marc DUBOIS: Henry Van de Velde en de Belgische Spoorwegen
    Slechts weinigen weten dat een aantal spoorwegrijtuigen 1e klas die de bekende kunstenaar en architect Henry Van de Veld ontwierp niet werd gesloopt, maar een opmerkelijke herbestemming kregen op verschillende plaatsen in België en Frankrijk.
     
  • Adriaan LINTERS: Het Catalaanse spoorwegmuseum van Vilanova i la Geltrù en de sporen van Belgische spoorwegbelangen in Catalonië
    Catalonië opende in 1848 de eerste spoorweglijn van het Iberisch schiereiland en bezat steeds het grootste spoorwegnet van Spanje. Vandaag bezit de regio ook een belangrijk spoorwegerfgoed, zowel historische stations als collecties spoorwegmaterieel. Een blikvanger is ongetwijfeld het 'Museu del Ferrocarril' in het kuststadje Vilanova i la Geltrù, ongeveer halfweg tussen Barcelona en Tarragona. We vinden daar ook sporen die getuigen van de Belgische en andere buitenlandse invloeden bij de ontwikkeling van het Catalaanse en het Spaanse spoorwegnet.
    Het artikel gaat ook in op de geschiedenis van de Catalaanse spoorwegen, en op de verschillen die er bestonden tussen Catalonië en de rest van Spanje. Het presenteert het ontstaan, de huidige collecties en de werking van een belangrijk spoorwegmuseum.

klik hier om je te abonneren